Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Riyad’da düzenlenen 25. Dünya Petrol Konseyi Enerji Kongresi kapsamında Suudi Arabistan, Irak, Özbekistan ve Libya’dan mevkidaşlarıyla enerji iş birliği görüşmeleri gerçekleştirdi. Görüşmelerde yenilenebilir enerji yatırımları, elektrik iletim bağlantıları, petrol ve doğal gaz projeleri ile bölgesel enerji güvenliği öne çıktı. Türkiye, yüksek enerji ithalatı nedeniyle tedarik çeşitlendirmesini artırmaya çalışırken aynı zamanda yenilenebilir enerji ve elektrik ticaretinde bölgesel merkez olma hedefini güçlendiriyor.
Suudi Arabistan ile 5 bin megavatlık zemin
Bayraktar, Suudi Enerji Bakanı Prens Abdülaziz bin Selman ile yaptığı görüşmede bu yıl imzalanan 5 bin megavatlık yenilenebilir enerji anlaşmasını temel alan yeni yatırımların ele alındığını açıkladı. Anlaşma, Türkiye’de büyük ölçekli güneş ve rüzgar projelerinin finansmanı ve geliştirilmesi açısından önemli bir çerçeve sunuyor.
Suudi Arabistan’ın kamu fonları ve enerji şirketleri son yıllarda küresel yenilenebilir enerji yatırımlarını artırdı. Türkiye ise güneş ve rüzgar kapasitesini hızla büyütürken yabancı sermayeyi uzun vadeli projelere çekmeye çalışıyor.
Bölgesel elektrik bağlantısı gündemde
Bayraktar ayrıca Türkiye, Suudi Arabistan, Ürdün ve Suriye arasında büyük ölçekli bir elektrik enterkoneksiyon hattının görüşüldüğünü söyledi. Böyle bir proje, Körfez ile Türkiye arasındaki elektrik ticaretine yeni bir koridor açabilir.
Elektrik sistemlerinin birbirine bağlanması, farklı ülkelerdeki talep ve üretim dengesizliklerinin karşılıklı olarak yönetilmesine yardımcı olur. Güneş enerjisinin gündüz saatlerinde yoğun üretim yaptığı Körfez ülkeleri ile Türkiye’nin farklı üretim ve tüketim profilleri arasında ticari fırsatlar oluşabilir.
Irak ile doğal gaz ve elektrik başlıkları
Türkiye’nin Irak ile enerji ilişkisi uzun süredir petrol boru hattı, doğal gaz ve elektrik ticareti etrafında şekilleniyor. Riyad’daki görüşmelerde altyapı yatırımları ve enerji ticaretinin genişletilmesi ele alındı.
Irak’ın büyük hidrokarbon rezervlerine rağmen elektrik altyapısında yaşadığı sorunlar, Türkiye için hem enerji ticareti hem mühendislik yatırımları açısından fırsat yaratıyor. Ancak siyasi ve güvenlik koşulları projelerin hızını etkileyebiliyor.
Özbekistan ile Orta Asya bağlantısı
Özbekistan enerji üretim kapasitesini yenilemeye ve doğal gaz bağımlılığını azaltmaya çalışıyor. Türkiye’nin mühendislik ve enerji şirketleri ülkede güneş, rüzgar ve elektrik altyapısı projelerine ilgi gösteriyor.
İki ülke arasındaki iş birliği, Türkiye’nin Orta Asya’daki ekonomik varlığını güçlendiren daha geniş ticaret stratejisinin parçası.
Libya enerji sektöründe yeniden yapılanma arıyor
Libya büyük petrol ve doğal gaz rezervlerine sahip ancak uzun yıllardır siyasi istikrarsızlık nedeniyle üretim ve altyapı yatırımlarında kesintiler yaşıyor.
Türk şirketleri geçmişte Libya’da altyapı ve enerji projelerinde aktifti. Yeni dönem iş birlikleri, elektrik santralleri, hidrokarbon hizmetleri ve yenilenebilir enerji alanlarını kapsayabilir.
Türkiye enerji merkezi hedefini genişletiyor
Ankara’nın enerji stratejisi yalnız kaynak ithal etmekten oluşmuyor. Türkiye, boru hatları, LNG terminalleri, depolama tesisleri ve elektrik bağlantılarıyla bölgesel ticaret merkezi olmayı hedefliyor.
Bu yaklaşım, farklı üretici ülkelerden gelen enerji kaynaklarının Avrupa ve bölge piyasalarına yönlendirilmesini amaçlıyor. Riyad’daki çok taraflı temaslar bu stratejinin diplomatik ayağını güçlendiriyor.
Yenilenebilir enerji artık diplomatik başlık
Enerji diplomasisinde geçmişte ağırlık petrol ve doğal gazdayken güneş, rüzgar ve elektrik depolama projeleri giderek daha fazla öne çıkıyor. Körfez ülkeleri de hidrokarbon gelirlerini enerji dönüşümünde kullanıyor.
Türkiye’nin geniş güneş ve rüzgar potansiyeli, bu sermayeyi çekebilmesi halinde yeni yatırım dalgası yaratabilir.
Enerji güvenliği savaşlarla daha kritik hale geldi
Orta Doğu ve Ukrayna’daki çatışmalar enerji tedarik zincirlerinin kırılganlığını yeniden gösterdi. Petrol, doğal gaz ve elektrik fiyatlarındaki sert dalgalanmalar ülkeleri daha çeşitli kaynaklara yöneltiyor.
Türkiye açısından çeşitlendirme yalnız fiyat avantajı değil, kesintisiz tedarik anlamına geliyor. Suudi Arabistan, Irak, Özbekistan ve Libya gibi farklı kaynak ülkeleriyle aynı anda temas kurulması bu açıdan önemli.
Sıradaki aşama somut yatırım kararları
Diplomatik görüşmelerin ekonomik değeri, somut projelere dönüşmeleriyle ölçülecek. Yenilenebilir enerji santralleri, elektrik iletim hatları veya hidrokarbon yatırımları için finansman, izin ve takvim oluşturulması gerekiyor.
Riyad’daki görüşmeler Türkiye’nin enerji iş birliğini aynı anda Körfez, Orta Doğu, Orta Asya ve Kuzey Afrika’ya yaymaya çalıştığını gösteriyor. Önümüzdeki dönemde en kritik gelişme, bu temaslardan hangilerinin bağlayıcı yatırım kararlarına dönüşeceği olacak.
Kaynaklar
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı / Alparslan Bayraktar açıklamaları
- Anadolu Ajansı, 12 Ekim 2026
Riyad temaslarının ortak başlığı enerji güvenliği
Bayraktar’ın Suudi Arabistan, Irak, Özbekistan ve Libya temsilcileriyle gerçekleştirdiği görüşmeler farklı ülkelerle yapılmış olsa da enerji güvenliği, altyapı yatırımları ve bölgesel bağlantılar ortak tema olarak öne çıkıyor. Türkiye, doğal gaz ve petrol tedarikinde çeşitlilik sağlamaya çalışırken aynı zamanda elektrik ticareti, yenilenebilir enerji ve enerji teknolojilerinde yeni ortaklıklar geliştirmek istiyor.
Riyad’daki temasların somut sonucu imzalanacak anlaşmalarla ortaya çıkacak. Yine de dört ülkeyle aynı platformda yapılan görüşmeler, Ankara’nın enerji diplomasisini ikili ilişkilerden daha geniş bir bölgesel çerçevede yürüttüğünü gösteriyor.
Türkiye açısından bu temasların ikinci boyutu yatırım finansmanı. Körfez sermayesi yenilenebilir enerji, iletim altyapısı ve doğal gaz projelerinde önemli kaynak sağlayabilir. Irak ve Libya ile enerji ticareti daha çok bölgesel güvenlik ve altyapı bağlantılarına bağlıyken, Özbekistan ile ilişkiler Orta Asya’daki elektrik, maden ve yenilenebilir enerji yatırımları üzerinden büyüyebilir.
Somut anlaşmalar açıklanmadıkça görüşmeler niyet beyanı olarak kalacak. Ancak aynı gün içinde dört farklı ülkeyle yapılan temaslar, Türkiye’nin enerji arz güvenliği ile yatırım diplomasisini birlikte yürüttüğünü gösteriyor.
